Voor ons op tafel ligt de stafkaart, op z'n plaats gehouden door twee mokken, een grote pot koffie en de resten van ons ontbijt. Regen slaat tegen de ruiten van het restaurant. Fort William is de natste plaats van Groot-Brittannië, en het stadje doet zijn reputatie vandaag eer aan.

We willen van Fort William naar Aviemore lopen, een zelfverzonnen, niet gemarkeerde route. Onze eerste kilometers zijn de laatste kilometers van de West Highland Way, een stroom van doorweekte wandelaars tegemoet. Elke honderd meter groeten we een tegenligger en ik ben blij als we op een splitsing in het bos afslaan. Binnen drie minuten zijn we alleen. Aan de overkant van het dal ligt Ben Nevis, z'n top verscholen in de wolken. Na een kort stukje asfalt komen we op een parkeerplaats waar de weg door het glen doodloopt. Vanaf hier moet je over een smal rotspaadje verder. Niet minder dan drie waarschuwingsborden melden dat doorgaan alleen veilig is met goede voorbereiding en stevige schoenen. 'Fatal accidents have occurred', meldt het laatste bord, 'Proceed with great care'. Je hoeft niet eens bijzonder onervaren te zijn om hier een ongeluk te krijgen. Een paar jaar geleden viel een lid van het plaatselijke Mountain Rescue Team tijdens een redding van het pad. 'He was spared death by landing on a tree', meldde het team droogjes. Op sommige plaatsen moeten we voorzichtig schuifelen, de rots is nat en glad door de korstmossen. Vijftig meter lager zie ik voldoende bomen, maar zelfs het idee van een zachte landing in een boomkruin lijkt me nauwelijks aantrekkelijk. Het dal heeft zich hier vernauwd tot een kloof en we krijgen prachtige doorkijkjes naar watervallen en stroomversnellingen.

Enige strategie
Als de kloof zich opent en verandert in een wijde vallei, is het of we in een andere wereld komen. 'Net de Gebroeders Leeuwenhart', zeggen we bijna tegelijk. Ik gooi mijn rugzak af en pak m'n camera. 'Er zitten hier wel wat midges, zegt Roos terwijl ze met haar hand voor haar gezicht zwaait en sputterende geluiden maakt. Ik zie ineens wat ze bedoelt. Overal vliegen grote grijze wolken muggen, niet gehinderd door de regen. Binnen een tiende van een seconde heb ik mijn rugzak weer op. In hoog tempo lopen we verder. 's Avonds zoeken we een zo min mogelijk beschut plekje voor de tent. De enige strategie die een beetje werkt tegen midges, zorgen dat je ieder zuchtje wind pakt. De Highland Midge, het gevaarlijkste roofdier van Groot-Brittannië en de nachtmerrie van iedere wandelaar, houdt namelijk niet van wind. Tijdens het eten steekt een zacht briesje op. Mag wel wat harder, denk ik. Binnen dertig minuten staat er een flinke storm. Het is op dat moment dat ik ontdek dat de tent met zijn zijkant recht in de wind staat. De scheerlijnen zingen en we worden bijna platgedrukt. In het schemerdonker trekken we de haringen los en zetten de boel opnieuw op. We slapen flink uit en doen extra lang over het ontbijt. Schaduwen van wolken vliegen over de hellingen, af en toe zwaaien we naar een wandelaar. Pas om drie uur 's middags hijsen we onze rugzakken op. We springen over stroompjes en baggeren door plassen. Twee tegenliggers wijzen ons op de kaart waar we zitten. 'Daar nog maar? Dat is nauwelijks vier kilometer.' Het is vijf uur in de middag.

Ceann Caol na Glas-Bheinne
We lopen door tot Meanach Bothy. Bothies zijn kleine schuilhutjes die her en der verspreid in de Highlands staan. De gebouwtjes zijn vaak eigendom van de landeigenaar, maar worden onderhouden door een aparte organisatie, de Mountain Bothies Association (MBA). In ruil voor het onderhoud kunnen wandelaars en klimmers gratis gebruik maken van de hutjes. We eten borrelnootjes en koken soep in de deuropening. In het zuiden komt de maan op boven een heuvel met de tot de verbeelding sprekende naam Ceann Caol na Glas-Bheinne.

'Kijk, een herder en een hond', wijst Roos als we de volgende ochtend verder lopen. Drie herders en zeven honden zijn bezig een kudde schapen bij elkaar te drijven. Ze komen voor ons op het pad terecht. De herders schreeuwen onverstaanbare commando's en blazen op fluitjes met een schril hoog geluid. De honden lijken onvermoeibaar. Ze rennen helling op, helling af, sprinten rondjes om de kudde. Na een tijdje komen we bij een vervallen huis waar de herders zitten te lunchen. De honden liggen buiten op het gras te slapen. Als we langs lopen begint er een vervaarlijk diep te grommen.

Het is niet gemakkelijk je te concentreren op een stafkaart als achter je rug een hond staat te grommen. Volgens de kaart hadden we aan de rand van Loch Treig moeten staan, bij een brug. De oever ligt alleen nog vijfhonderd meter verder en de brug ligt tweehonderd meter achter ons. 'En die zijrivier dan?' 'Die hoort hier ook niet te stromen.' Door de lage waterstand is het meer een stuk kleiner dan op de kaart. We kunnen kiezen tussen doorlopen en een stukje terug gaan. 'Ik ben niet zo voor omkeren', mompelt Roos. Ik ook niet. Uiteindelijk trekken we onze sandalen aan, rollen onze broekspijpen op en lopen dwars door de rivier. Aan de andere oever zien we een rotsbassin dat wordt gevoed door een kleine waterval. Zwemmen dus. We plonzen in het koude water en laten ons rustig drogen in de zon. Normaal ligt deze plek tien meter onder de waterspiegel. 's Middags komen we langs Corrour Station, waar een paar scènes uit de film Trainspotting zijn opgenomen. 'Meals, drinks & provisions with a warm and friendly welcome' staat er op een bordje. We kijken elkaar aan. 'Euhh...' Het is maar vijfhonderd meter. Aan onze andere kant ligt nog een verleiding: Corrour Youth Hostel. 'Euhh...' We laten beide links liggen en prikken 's avonds onze tent op een droomplekje aan de oever van Loch Ossian. Aan drie kanten zijn we omgeven door water, terwijl een zacht briesje van het loch de midges weghoudt. Roos klimt op een rots en zingt Mozart. Ik ga naast haar zitten, kijk over het water en zeg niets.

Over een karrenspoor voert de route richting Ben Alder, de meest afgelegen Munro. Het spoor verandert in een smal pad, dat op zijn beurt helemaal verdwijnt. Tussen kniehoge heideplanten banen we ons een weg. Om langs Ben Alder te komen, moeten we door een pas. Om ons heen vormen dreigende rotswanden een amfitheater. Wolkenflarden jagen langs de hellingen. De zon schijnt, het regent, mist en waait. Allemaal tegelijk. Als we aan het eind van de dag bij Culra Bothy zitten, kleurt de zon de wolken boven de berg oranje en roze. Jammer dat het nu windstil is. In de deuropening pruttelt de tortellini. Roos kijkt op de kaart en zingt stukken van Sweelinck. Ik zing Tom Waits voor haar. We slapen op een betonnen vloer die in de loop van de nacht steeds harder wordt.

Dalwhinnie
Dalwhinnie is het enige dorpje op onze route. Als twee verzopen katten vallen we binnen in het plaatselijk restaurant, tevens pub. We drinken eerst dampende chocolademelk en daarna bier. 'Now that you' ve refuelled yourself', vraagt de menukaart, 'What about your vehicle? Visit Daiwhinnie Garage'.

Rond het dorpje verandert het landschap. De berghellingen om ons heen worden steiler en zijn begroeid met een dikke laag heide die langzaam in bloei komt. We komen ineens ook veel meer dieren tegen. De eerste paar kilometer na het dorp zien we minstens twintig korhoenders uit de heide tevoorschijn komen. Tijdens de lunch springen forellen uit het water en drie reeën schieten vlak voor onze neus over het pad. Dat is meer dan de hele vorige week bij elkaar. De rest van de middag vliegen links en rechts vogels op als we langslopen. Glak, glak, glak, klinkt het verontwaardigd uit de struiken. Roos zingt oude Franse liedjes met recepten op rijm.

Voor de tweede keer maken we een doorsteek op het kompas. Het is mogelijk om de hele route van Fort William naar Aviemore te lopen over bestaande paden, met uitzondering van twee korte stukken. De eerste keer, op de flanken van Ben Alder, konden we het pad waar we heen liepen al zien liggen. Nu zitten we op een kleine hoogvlakte met net voldoende glooiing om niet te zien waar we heen gaan. Met het kompas in de hand lopen we tussen gras, beekjes en modderpoelen. Aan de rand van de vlakte kijken we uit over een aantal gletsjerdalen. Watervalletjes storten zich omlaag langs steile rotswanden. Een groepje herten scharrelt beneden in de zon.

Midgesfabriek
Onze route loopt door een aantal verlaten glens. In de volgende twee dagen komen we één landhuis tegen, drie geparkeerde Landrovers, twee andere wandelaars en de ruïnes van een paar kleine boerderijtjes. Als na twee dagen de wind gaat liggen, weet ik ook waarom het hier verlaten is. Hier staat de midgesfabriek. Hier zijn de midges uitgevonden en worden ze nog steeds op grote schaal geproduceerd. Als ik de tent opzet, kruipen ze met honderden tegelijk over mijn handen, door m'n haren, over m'n gezicht. Als een dikke zwarte laag zitten ze op het tentdoek. Ik zou ze er met een lepel af kunnen schrapen. Dit is erger dan Skye of Torridon, twee beruchte plaatsen in Schotland als het op midges aankomt. Als ik 's avonds zit te schrijven, smelt mijn balpen door de muggenolie op m'n handen. Sterk spul.

De volgende dag moeten we knopen doorhakken. Op een kruispunt kunnen we kiezen: links naar Corrour Bothy of rechts naar de jeugdherberg in Linn of Dee. De regen komt met bakken uit de lucht. We dromen van haardvuur, dekbed en droge sokken. 'Euhh...' Uiterst voldaan, maar kletsnat, staan we 's avonds voor de bothy. We zijn niet de enigen. We delen het hutje met twee Nederlanders en een Schot. Twee Duitse jongens hebben voor de bothy hun tentje opgezet.

Harry Potter
We besluiten een rustdag te houden. Als iedereen 's ochtends vertrokken is, draaien wij ons nog eens om. De rest van de dag hangen we een beetje in en om de hut. Roos heeft in een kast de bijbel gevonden ('net een echt hotel') en zit te lezen in Mattheus. Ik maak een praatje met een paar voorbijgangers, zit gebogen over de landkaart, neem eens een foto en lees de hele middag voor uit Harry Potter.

In de stromende regen vertrekken we de volgende dag uit de bothy. Onderweg komen we twee oude dames tegen, minstens zeventig jaar oud. 'I hate to tell you', zegt de één. Ze wijst in de richting waar ze vandaan komt, 'you 'll be traveiling into midge infested territory'. Ze zijn bezig alle Munros te beklimmen. Nog vijf te gaan. De eerste dame wijst naar haar hond, die vrolijk op en neer rent. 'You'd think he should know by now to save his energy.'

Kolkende stroom
's Middags staan we aan de oever van wat normaal waarschijnlijk niet meer dan een kabbelend beekje is. De aanhoudende regen heeft het veranderd in een woest kolkende rivier. Ik staar naar de watermassa voor me. Naast me schudt Roos haar hoofd. Niet te doen. De stenen liggen net te ver uit elkaar om te springen en als je uitglijdt ga je kopje onder, de bodem van de stroom is niet te zien. Ruim een half uur lopen we op en neer langs de oever, op zoek naar een oversteekplaats. Nergens. Uiteindelijk besluiten we om de stroom door te waden op een plek die er minder woest uitziet.

Met Heel Erg Koude Voeten gaan we verder. Omdat we de hele dag nergens konden zitten door de midges, zijn we behoorlijk vroeg in de volgende bothy, de Hutchison Memorial Hut. Het hutje is niet groter dan drie bij drie meter. Op de muur zit een koperen plaquette met een paar dichtregels.

	'So I will build my altar in the fields,'
	'And the blue sky my fretted dome shall be,'
	'And the sweet fragrance that the wild flower yields,'
	'Shall be the incense I will yield to thee.'

Ben Macdui & Cairn Gorm
Na de Hutchison Memorial Hut gaat het pad direct omhoog. Het hutje ligt op de flank van Ben Macdui, de één na hoogste berg van Schotland. We stoppen regelmatig om het uitzicht te bewonderen, tot we op het topplateau zijn. Dikke mist trekt over de berg en het begint ijswater te regenen. In de luwte van een ruïne eten we snel een paar hartkeks. Door een kletsnatte steenwoestijn gaan we richting Cairn Gorm, Schotlands vijfde berg.

Zicht vanaf Ben Macdui (Foto: Ernst Arbouw ©)

Van een bouwplaats op de helling van Cairn Gorm klinkt een jankend geluid. Een tandartsboor, maar dan tien keer zo luid. We zijn terug in de wereld van bulldozer en bouwtekening. Hier wordt gewerkt aan de Cairngorm Funicular, een spoortreintje naar de top van de berg. Het project is omstreden. Tegenstanders zijn onder andere de British Mountaineering Council (BMC), de Britse vogelbescherming (RSPB) en het WWF Scotland. De organisaties zijn bang voor aantasting van de natuur in het gebied en vrezen dat de noordkant van de Cairngorms onbereikbaar wordt voor wandelaars die het treintje niet willen gebruiken.

Een Cairngorms Ranger biedt ons een lift naar Aviemore aan. We babbelen wat over onze tocht en ik vraag naar de bouw van de funicular. 'There has been much dispute', reageert hij. Het is een tijdje stil. The point is, if you're so close because of your job, you can't take a stand. You can't speak out.' . Je kunt je mening niet geven. Aan z'n gezicht zie ik dat hij het wel zou willen.