Schotse Hooglander
De Schotse Hooglander behoeft geen introductie in Nederland. De begroeiing in menig Nederlands natuurgebied wordt door deze ruig behaarde en lang hoornige Schot onder controle gehouden. De bezoekersaantallen van dergelijke gebieden ook, want niet iedereen is even overtuigd van de vreedzaamheid van deze runderen. Hun hoorns zien er toch wel erg gevaarlijk uit...

Hielan Coo
De roodbruine Schotse Hooglander is kleiner dan de ons overbekende zwartbonte koe. De kleur varieert soms naar meer zwart of crèmekleurig ('toffee-kleur'). Enigszins gedrongen, korte poten en ruig behaard. De vacht bestaat uit twee lagen. In de zomer hebben ze alleen een niet zo dikke onderlaag. In de herfst groeit een dikkere laag aan voor de winter. De soort is bij uitstek geschikt voor het klimaat en de ruige omstandigheden in de West-Highlands: veel regen, sterke wind en weinig om te grazen. Daar worden ze ‘Highland Cow’ genoemd.

Een volwassen stier weegt 800 kilo een koe –het vrouwtje- 500 kilo. Het verschil tussen de twee is eenvoudig. Bij een stier krullen de hoorns naar beneden en bij een koe staan ze overeind. Highland Cows worden over het algemeen achttien jaar oud. In die tijd kan een koe, vijftien kalveren ter wereld brengen.

De Schotse Hooglander komt van oorsprong vooral voor in het westen van Schotland en de Hebriden-eilanden voor de westkust. Het ras stamt af van een klein Keltisch rund.

Highlands & extensieve veeteelt
Momenteel zijn er meer Schotse Hooglanders buiten Schotland dan in Schotland. Daar zie je nu vooral schapen grazen. Het schaap is pas massaal na 1750 geïntroduceerd in de Highlands (Highland Clearances). Daarvoor was er vooral vee in de Highlands, dat om hun vlees gefokt werd en verkocht werd in de Schotse Lowlands en Engeland. De Schotse Highlanders van de eilanden voor de Schotse westkust begonnen hun lange tocht naar de markt, door te zwemmen van eilanden naar het vasteland! Zo heb je op Mull nabij Croig 'Port-na-Ba', Gaelic voor 'haven van het vee'. De markten in Crieff en Falkirk was slechts een tijdelijke stop. Daarna begon de lange tocht, tot zelfs Londen aan toe. De begeleiders waren de 'drovers' die hun vee, ook wel 'kyloes' genoemd, wekenlang begeleiden door vaak onherbergzaam gebied.

Gastarbeiders
In Nederlands grazen er momenteel een dikke duizend Schotse Hooglanders. Ze zijn in dienst bij Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer en andere natuurbeheerorganisaties. Ze worden gebruikt om open veld ook daadwerkelijk open te houden en met de suggestie dat het meer een oervorm van de rund is. De soort vraagt weinig verzorging. Kenmerkendst aan hun karakter, is dat ze vooral onverstoorbaar doorgrazen. En er is niemand aan hun hoorns geprikt.

Galloway's
De Galloway is in Nederland ook bekend als natuurbeheerder, alleen in geringere aantallen dan zijn ruige neef. De Galloway is zwart, kortbenig en ruigbehaard. Zelfs de oren zijn voorzien van lange haren. Ook geelgrijze en lichtbruine kleuren komen voor. De Galloway is gefokt op hoornloosheid. De drijvers die de kudden naar de markten in Engeland dreven, konden met de hoornloze dieren beter overweg. Als vleesrund zijn ze over de gehele wereld populair. In dienst als beheerder van natuurgebieden vallen ze minder op dan de Schotse Highlander, door hun kleur en door het gebrek aan hoorns. Ook deze soort vraagt weinig aandacht qua voedsel en verzorging.

Websites
Enkele links

	De Nederlandse stichting 'Taurus' voor het vlees en het leasen van een Schotse Hooglander
	Alles over het Schotse Hooglanders ras