Pass of Ballater
Via de borrel van de Aberdeen Mountaineering Club in een lokale pub leerde ik Richard kennen. Oorspronkelijk uit het evenzo regenachtige en schapenrijke Yorkshire, was hij net als ik naar Schotland gekomen om voor de olie-industrie te werken. Met veel enthousiasme was hij op zoek binnen de, niet bepaald georganiseerde, klimscène van Aberdeen naar tochtgenoten. Deze ontmoeting betekende voor mij het begin van vele zeer gevarieerde touren in Schotland. We hebben gewandeld, rots geklommen, 'Schots' wintergeklommen en ook de toerski's gebruikt. Een van onze eerste uitstapjes was naar de Pass of Ballater. Op drie kwartier van Aberdeen ligt aan deze pas een populair klimgebied met roodbruin graniet. De routes variëren van 8 tot 25 meter in lengte en op een dag kunnen er dus heel veel geklommen worden. De ligging van de crag is zonnig met grote naaldbomen en een leuk uitzicht over de bossen van Royal Deeside richting Lochnagar. Deze berg is door het winterklimmen bekend geworden en hoewel de top slechts 1150 meter hoog is komen routes al in november in conditie en verdwijnt de sneeuw niet voor juni.

Clach na Beinn
Toen we kozen om op de Tor (Tor is van oorsprong een Duits woord, red.) van Clach na Beinn te gaan klimmen wist ik al een beetje hoe dat eruit zou zien. Een Tor was ik al eerder tegengekomen tijdens een lange mountainbike tour en een enorme voettocht naar het topplateau van de vlakke Ben Avon (spreek uit Ben A'an). Boven op deze karakteristieke bult in de Grampian Highlands staat een bijzonder indrukwekkende, donkere, granieten rotsformatie - de ultieme Tor. Als je op zo'n vlakke heuvel uit de verte komt aanlopen lijkt het een steeds groter wordend kasteel. Na het klauteren op de Tor gaf het bereiken van de Ben Avon mij ondanks de snijdende wind in het gezicht een heel bijzonder gevoel.

De aanloop naar de 'Tor' van Clach na Beinn

De Tor op het hoogste punt van Clach na Beinn is steil genoeg om rotsroutes te hebben. De aanloop zelf is mooi en duurt ongeveer twee uur. De bijzondere routes op de Tor zijn dat meer dan waard. Ooit broedden hier nog zeearenden en er zijn veel legendes over het ontstaan van de rots. De populairste versie verhaalt dat de Tor het product is van een onenigheid tussen de Duivel en zijn vrouw. De duivel loste dit huiselijke dispuut met geweld op. In grote woede ontstoken, pakte hij de rots van laag uit de vlakte op en slingerde deze naar zijn vrouw. Nog altijd ligt Her Hellish Highness begraven onder de Tor.

Wij hadden een mooie dag uitgekozen om op de Clach na Beinn te gaan klimmen. Bij een stevige bries in het dal was het zinloos geweest om omhoog te lopen, want dan had het zeker gestormd op deze onbeschutte heuvel. De 'Cairngorm Club Crack' is een klassieker en begint als een spleet die tot een schoorsteen uitgroeit, alles in het ruwste graniet. We klommen deze route en de 'No.1 Chimney', gewaardeerd met drie sterren, als inklimroutes. Misschien wel de mooiste lengte die ik in Schotland heb geklommen kwam daarna: 'Crack o' the Mearns' (25m VS 4C (F5a), met drie sterren). Een heel mooi, compact spleten systeem met een stukje piaz-klimmen en direct uitmondend op de top van de Tor met een prachtig zicht op de Highlands.

Fulmar Wall
Schotser dan op Fulmar Wall kan rotsklimmen nauwelijks worden. Na de auto geparkeerd te hebben overheersen de ruïnes van Sloan's Castle het uitzicht tijdens de wandeling naar de kliffen. Het was dit kasteel dat ooit de inspiratie bron werd voor het verhaal over 'Dracula' en op een mistige dag zal de ambiance maar al te echt zijn. Voor de kust staat een reusachtige, natuurlijke boog van graniet in het water: Dunbuy Rock met Window's Arch. Hierop kan geklommen worden, maar de toegang per zelfgeregeld bootje is ongetwijfeld bijzonder link. In de zomer is het eiland een screeching madhouse van vogels. Van veraf zijn de bekvechtende vogels boven de zee uit te horen. Fulmar Wall is vernoemd naar de Noordse Stormvogel (Fulmarus glacialis). De klif is echter één van de weinigen die geen last heeft van broedende paren.

De crag is vriendelijk, naar het zuiden gericht, van compact en ongelofelijk scherp graniet voorzien en alleen de onderste paar meter zijn groen en slijmerig van de algen. Op Fulmar Wall en niet ver daarvandaan bij de Grey Mare Slabs (slab = plaat) kan heerlijk geklommen worden op relatief eenvoudig rots. De routes zijn tot 30 meter hoog en laten zich goed afzekeren met nuts en friends. Afklimmen tot aan het zeeniveau (let op de getijden!) voert naar het begin van de routes. Hier klotst de Noordzee onder de wrijvingschoenen die op het graniet kleven. Een aanrader is de 160 meter lange traverse 'Klacktovededstene' met een heel bijzondere ambiance van Noordzee op enkele meters afstand en heel ruwe rots. Wij soleerden deze route die eerst laag bij de zee blijft en daarna eenvoudig naar de top van een van de slabs stijgt. Deels wordt daarbij de 'Aiguille du Trou' (een granieten toren) beklommen en de finish van de route is zeker spannend te noemen. Hier was ik een tijdje op zoek naar de juiste beweging om de laatste rots te overwinnen en het vlakke gras te bereiken. De Aiguille zelf biedt moeilijkere routes in dezelfde kwaliteit graniet. Richard en ik klommen er in een zwak zonnetje, het geelbruine en compacte graniet stak mooi af bij het heldere, blauwgroene zeewater. Beelden van het mistige Aberdeen maakten gedurende een paar uur plaats voor een mediterraan levensgevoel; klimmen aan de Cote d'Ecosse (Ecosse is het Frans voor Schotland, red.)