De Nederlandstalige springplank voor wandelen, fietsen en klimmen in Schotland
- Laatste wijziging: 2 oktober 2011 -

- Te voet en per mountainbike naar Ben Alder-

De Schotse combinatie

Door: Leo Zijerveld

 
 Je bent hier:  Home > winterwandelen > De Schotse combinatie

Link naar een Expedia-kaart van ZW-Grampians
Link naar een Expedia-kaart van ZW-Grampians
(o.a. Ben Alder)
Link naar de Bartholomew 1:100.000 kaart van de Grampians met Ben Alder
Link naar de Bartholomew 1:100.000 kaart van de Grampians met Ben Alder
Link naar de Ordnance Survey 1:50.000 kaart van de top van Ben Alder
Link naar de Ordnance Survey 1:50.000 kaart van de top van Ben Alder

Toen ik tweeëneenhalf uur geleden vertrok uit Aberdeen was er nog niets aan de hand, maar hoe dichter ik bij Dalwhinnie kwam, hoe miezeriger het werd. Het is altijd slecht weer in de Grampian Highlands rondom Dalwhinnie. Iedere keer als ik er langs rijd regent of sneeuwt het en is de hemel verborgen achter een donkergrijs wolkendek. Ook deze keer was het niet anders toen ik mijn auto parkeerde aan het einde van het dorp. Het startpunt van mijn fietstocht.

Terwijl ik mijn fiets uit de auto haalde verscheen er een vrouw in de deur van het huis aan de overkant van de straat. 'Are you going to be parked here for long?', schreeuwde ze me toe.Het was duidelijk dat dit een van de plekken was waar vele wandelaars hun auto parkeren, om vervolgens voor lange tijd in de bergen te verdwijnen. Tot ongenoegen van de lokale bevolking, die hun auto's nergens meer kwijt kunnen. Ik beloofde dat ik dezelfde dag weer zou vertrekken, waarna ze zich zonder al te veel morren weer in haar huis terugtrok.

Het eerste deel van mijn route, naar Ben Alder Lodge, loopt parallel aan Loch Ericht (loch = meer). Het is een breed 'Landrover' pad dat voor ongeveer tien kilometer heel geleidelijk op en neer gaat. Af en toe gaat het door dichte naaldbossen, maar meestal heb je een vrij uitzicht over de bergen in de omgeving. Vanaf Ben Alder Lodge wordt het pad smaller en gaat het steil omhoog naar het plateau van Loch Pattack. Na veertig minuten fietsen kwam ik aan bij het boothuis aan Loch Pattack. Door de aanhoudende regen was mijn broek inmiddels drijfnat. Door de diepe plassen, waar ik doorheen was gegaan, waren ook mijn schoenen niet echt droog meer.

De deur van het boothuis stond half open. Er stonden een aantal fietsen en bij nadere inspectie bleken er ook twee tenten in te staan. Terwijl ik afstapte, verscheen er een bebaard hoofd uit een van de tenten. De man begon tegen me te praten en vroeg of het hard regende. Waarschijnlijk was het geluid van de regen op het golfplaten dak geen aanmoediging geweest om op te staan en hadden deze heren besloten maar liever hun roes uit te slapen. Toen de andere tent open ging bleken er in totaal zes bebaarde kerels in de twee minuscule tentjes te liggen. Vloekend, boerend en scheten latend begonnen ze hun dag. Echte kerels. Ik besloot dat ik maar liever weer alleen was, at een muesli-reep en na een blik op de kaart besloot ik nog maar een stuk door te fietsen.

Culra Bothy
Volgens de beschrijving was het het beter om vanaf het boothuis te gaan lopen, maar volgens de kaart liep er nog een goed pad (op de kaart aangegeven met een dubbele onderbroken lijn) langs het loch naar Culra Bothy (bothy = hut). Het eerste stuk zag er redelijk uit, het was het proberen waard. Al snel nadat ik me weer op de fiets begeven had, werd het pad modderiger en modderiger. Maar nu ik eenmaal op weg was, was ik vast besloten. Ik zou niet opgeven. Bovendien had ik niet veel zin in de lange wandeling over het plateau. Op deze manier zou ik hoe dan ook sneller bij de bothy aankomen. Daar zou ik me wat kunnen opwarmen en droge kleren aantrekken voor ik aan de beklimming van Ben Alder zou beginnen.

Het pad naar Culra Bothy
Het pad naar Culra Bothy
(foto niet genomen tijdens de beschreven tocht)

Het pad werd er niet beter op. Op een gegeven moment moest ik met fiets en al over een smal hangbruggetje. Af en toe verdween het pad bijna in het loch en was het alleen met moeite te berijden. Soms moest ik afstappen om een stroompje te doorwaden. Ook niet echt handig met een fiets. Aan het eind van het plateau begon het pad weer te klimmen richting de bothy. Het was niet meer zo modderig, maar natte ronde keien maakten het fietsen nog steeds niet echt makkelijk. Gelukkig was het inmiddels wel opgehouden met regenen.

Culra Bothy is een samenraapsel van vier verschillende gebouwtjes die in de loop van de tijd tegen elkaar aan zijn gebouwd. Door de beslagen ramen keek ik naar binnen. Er bleken, verspreid over verschillende ruimtes, tientallen mensen binnen te zijn. Ook de fietsen die tegen de buitenmuur geparkeerd stonden gaven, aan dat een flink aantal mensen hier hun paasweekend aan het doorbrengen waren. Het verbaasde me zoveel mensen binnen te zien. Het was inmiddels al half tien, maar ze leken allemaal nog bezig hun ontbijt voor te bereiden en ondertussen te wachten op een 'grand beau'. Niemand had de moeite genomen door de beslagen ruiten naar buiten te kijken, om te zien dat het weer inmiddels was opgeklaard en dat sommige van de omringende bergen door de zon werden beschenen.

Er waren vier mensen in de ruimte waar ik naar binnen ging. Vol medelijden keken ze naar mijn natte broek en schoenen. Ik genoot van de verbazing toen ik vertelde dat ik die ochtend uit Aberdeen was gekomen. Mijn verdere plannen verzweeg ik maar. In korte tijd wisselde ik van broek, at een boterham en dronk een kop thee. Vervolgens stond ik weer buitenom aan het volgende deel van de tocht te beginnen. Mijn besluitvaardigheid maakte duidelijk indruk. Al snel werd ik gevolgd door een flink aantal andere mensen.

Kniediepe sneeuw
Het pad naar Ben Alder kruist de wild stromende Allt à Chaoil Reidhe via een smalle hangbrug, volgt dan de zuidwestoever voor een aantal kilometer, waarna het geleidelijk in zuidelijke richting naar Loch A'Bhealaich Bheithe klimt. Het uitgesleten pad was gevuld met een laagje natte soppige sneeuw.

Uitzicht van Ben Alder over de Long Leaches ridge in de zomer.
Uitzicht van Ben Alder over de Long Leaches ridge in de zomer
(foto: Paul Kennedy)

Het was mijn bedoeling om één van de twee noordoostelijke graatjes naar het topplateau van Ben Alder te beklimmen: Long & Short Leacheas ridges. Beide zijn in de zomer niet meer dan een simpele klautertocht (zogenaamde scrambling), maar nu met een laagje sneeuw was het onduidelijk hoe moeilijk het zou worden. Dichterbij gekomen besloot ik het te proberen via het linker graatje, de Short Leachas. Daar liep het pad het dichtste langs. Na een korte afdaling om een beekje over te steken begon ik aan de klim over de puinkegel naar het graatje. Op plaatssen waar door de diepe gaten tussen de rotsblokken aan mijn oog waren onttrokken, verdween ik af en toe tot aan mijn knieën in de sneeuw. Toch kwam ik al snel aan bij het begin van de Short Leachas. Dat juist op dat moment door de zon beschenen werd.

Het graatje was luchtig en bedekt met een laag natte sneeuw. Aan de zuidkant begonnen de eerste mini-lawines omlaag te glijden. Aan de noordkant hadden zich kleine sneeuwluifels gevormd (Wächtes (Duits) of Cornices (Engels)). Rustig klom ik voort, de met sneeuw bedekte grepen en stapjes schoonmakend. Af en toe was het onduidelijk waar ik precies op stond. Vaste rots, modder of gras? Maar over het algemeen bleek alles goed vast te zitten. Ik maakte snel vooruitgang. De stilte en de eenzaamheid waren overweldigend. Alle mensen die na mij de bothy hadden verlaten hadden, waren inmiddels weer uit het zicht verdwenen. Terwijl ik me het laatste rotsschoudertje opwerkte, zag ik dat de weg naar de top geblokkeerd werd door een steil sneeuwveldje bekroond door een kleine sneeuwluifel. De wind gierde over de rand van het topplateau. Een regen van poedersneeuw daalde op mij neer. Ik had nog ongeveer vijftig meter te gaan tot aan het steile sneeuwveldje. Gelukkig bleek het van dichtbij wat minder intimiderend. Met behulp van mijn ijsbijl en mijn schoenen, die ik diep in de sneeuw kon trappen, stond ik niet lang daarna op het plateau.

Tijdens de klim was ik voortdurend in de zon geweest en aardig opgewarmd. Op het plateau daarentegen, waaide en ijzige poolwind. Wolkjes poedersneeuw werden voortgedreven over het sneeuwoppervlak dat door de harde wind was omgetoverd in een ijsbaan. Snel trok ik mijn windjack en wanten aan en zette ik mijn muts op. Ook deed ik mijn stijgijzers onder; ik zou de eerste niet zijn die van een vlakke Schotse top afwaaide. Snel een paar foto's van dit ijzige landschap en daarna door naar de top.

Topplateau van Ben Alder
Topplateau van Ben Alder (foto: Leo Zijerveld)

Schots genieten
Lang zou ik daar niet blijven. Al snel nadat ik begon aan de afdaling naar het zuiden, nam de wind af en in de luwte steeg de temperatuur in de zon naar zeer aangename hoogtes. Hoewel ik zelf in de zon zat, was de horizon bedekt met donkere regenwolken waar zo af en toe de zon doorheen prikte. De uitzichten over Loch Ericht, en verder naar het zuiden Ben Lawers en de Tarmachan Ridge waren fantastisch. Schotland op zijn best. Wat een beloning!

Op het zadel ten zuidoosten van Ben Alder aangekomen bleek het nog redelijk vroeg te zijn. Er was nog genoeg tijd om ook Beinn Bheoil nog even mee te pikken. Bovendien zag dat er een stuk makkelijker uit dan het lage pad langs Loch A'Bhealaich Bheithe uitzag. De wind had de lange rug van Beinn Bheoil van de meeste sneeuw ontdaan, terwijl het pad langs het loch er heel zompig uitzag. Het bleek geen slechte keuze. Met de wind grotendeels in de rug, kon ik op mijn gemak genieten van de spectaculaire uitzichten over de steile zuidoostflank van Ben Alder en, in de verte, richting Schiehallion en de Cairngorms.

Beinn Bheoil (1019 m) en Loch Ericht
Beinn Bheoil (1019 m) en Loch Ericht (foto: Leo Zijerveld)

Terug bij Culra Bothy was het tijd voor een korte pauze. Weer wat eten, de schoenen verwisselen en daarna weer op de fiets richting Dalwhinnie. Dit keer via een alternatief pad, minder dicht langs Loch Pattack om mijn voeten droog te houden. Omlaag zoevend over het 'landrover' pad langs Loch Ericht, met mijn rugzak met ijsbijl en stijgijzers op mijn rug, dacht ik alweer terug aan de enerverende momenten van de dag. Morgen weer vol frisse energie aan het werk.


 
 
          Naar de top van deze pagina  Naar beginpagina Buitensport-Schotland.nl